PRAXIS : De Filosofische Praktijk

Heling

"Als filosofie therapeutisch zou worden, zou zij echt erkenning krijgen." - Marcuse
"Was krank macht, ist auch heilsam" - Vonessen

De filosoof heeft geen klinische capaciteiten, is geen psychiater, klinisch psycholoog of psychotherapeut. Toch worden deze laatsten, door de ontmenselijking van de wereld, meer en meer met filosofische vragen geconfronteerd, in plaats van met symptomen ...

In principe, is hzij die het spreekuur van de filosoof bezoekt, een volwassen mens in een gezond lichaam, een bewuste persoon, die met een eigen, vrije wil een uniek leven beleeft. Het is iemand die bewust een goed gesprek zoekt.

Het filosofisch gesprek kan helend zijn. Helen is niet-lichamelijk genezen. De filosoof is geen technoloog met een voorgeschreven therapie. Hzij heeft geen ander middel dan het woord-in-gesprek. Al sprekend werken beiden zich tot een mentaal rustpunt van klaarte, inzicht en vernieuwde moed om verder te denken. Als er al sprake is van "therapie", dan in de zin van "open concept" (Spinelli & Goodman).

Dat goede filosofische gesprekken tot grote geestelijke opluchting kunnen leiden, is bekend. Toch is dit helend effect, dit plots mobiliseren van de zelf-immuniserende krachten van denkende lichamen, bijzaak. Deze geestelijke genezing door luisteren en spreken is daarom niet minder belangrijk. Ze behoort tot de gunstige nevenverschijnselen van het filosofisch leven.

De helende kracht van het woord is de psychologie bekend. Neurologie, linguïstiek en cybernetica geven vorm aan de psychotherapeutische spitstechnologie van heden.

Met filosofie heeft dit zaken gemeen. Toch dit verschil : de filosoof heeft geen model, geen systeem en geen vooropgezet denkkader. Hij begint het gesprek in de beginnershouding. Door bijna zonder interpretatie waar te nemen, is een betere waarneming mogelijk. Dit leidt tot een spel van vragen en antwoorden, een ritme van luisteren en spreken. De helende krachten van het filosofisch gesprek zijn dus onmiskenbaar, maar vormen geen doel op zich.